Sex therapy: τι είναι και πώς δουλεύει

Όταν λέω ότι δουλεύω και ως sex therapist, οι αντιδράσεις έχουν ενδιαφέρον. Άλλοι αλλάζουν θέμα, άλλοι κάνουν πλάκα, και κάποιοι – συνήθως μετά από λίγο – ρωτάνε χαμηλόφωνα: “δηλαδή τι ακριβώς κάνετε εκεί;”

Δίκαιη ερώτηση. Πάμε.

Τι είναι

Το sex therapy είναι ψυχοθεραπεία εστιασμένη στη σεξουαλική ζωή – στις δυσκολίες, τις απορίες και τα μπλοκαρίσματα που συναντάμε όταν σκεφτόμαστε ή κάνουμε σεξ. Δουλεύεται με λόγια, σε συνεδρίες, όπως κάθε θεραπεία. (Όχι, δεν υπάρχει τίποτα πρακτικό στο δωμάτιο – το ρωτάνε περισσότεροι απ’ όσους φαντάζεσαι.)

Μπορείς να έρθεις μόνη, μόνος, ή με τον σύντροφό σου. Και εδώ μια σημαντική λεπτομέρεια: όταν το πρόβλημα αφορά το ζευγάρι, ένας σύντροφος που αρνείται να συμμετέχει συνήθως δεν είναι ουδέτερος – είναι μέρος της εικόνας.

Ο σεξουαλικός κύκλος – και πού κολλάει

Η βάση της δουλειάς είναι ο σεξουαλικός κύκλος, όπως τον περιέγραψαν οι Masters και Johnson το 1966 – τα στάδια που περνά το σώμα και το μυαλό στο σεξ. Κάθε στάδιο έχει τα δικά του πιθανά μπλοκαρίσματα, και συνήθως αναγνωρίζεις το δικό σου αμέσως:

Επιθυμία – οι σκέψεις, οι φαντασιώσεις, τα “θέλω”. Εδώ ακούγονται τα: “Τον αγαπώ αλλά δεν θέλω να κάνουμε σεξ”, “Δεν προλαβαίνω καν να το σκεφτώ”, “Δεν θυμάμαι πότε ήταν η τελευταία φορά που ήθελα”.

Διέγερση – το σώμα ετοιμάζεται να πραγματοποιήσει όσα θέλει το μυαλό. Εδώ ζουν τα προβλήματα στύσης – “Την θέλω πολύ κι όμως τη χάνω” – και η κολπική ξηρότητα ή ο πόνος στη διείσδυση: “Νιώθω το σώμα μου να σταματά να ανταποκρίνεται”.

Οργασμός – η κορύφωση. Ή η απουσία της: “Όσο κι αν προσπαθούμε, δεν έρχομαι”, “Η εκσπερμάτιση γίνεται πριν προλάβω να το απολαύσω”, “Δεν έχω νιώσει ποτέ αυτά τα πυροτεχνήματα που λένε οι φίλες μου”.

Ηρεμία – το σώμα επιστρέφει. Τα προβλήματα εδώ είναι σπάνια, και συνήθως δείχνουν κάτι που “κουκουλώθηκε” στα προηγούμενα στάδια.

Σημαντικό: επειδή το σεξ είναι σώμα και ψυχή μαζί, συχνά η δουλειά γίνεται παράλληλα με γιατρούς – γυναικολόγο, ανδρολόγο, ενδοκρινολόγο. Πρώτα αποκλείεται το οργανικό, μετά (ή μαζί) δουλεύεται το ψυχολογικό.

Τι άλλο χωράει εδώ

Ερωτήματα γύρω από τον σεξουαλικό προσανατολισμό και την ταυτότητα – όχι για να “διορθωθούν”, αλλά για να υπάρξει χώρος να κατανοηθούν χωρίς πίεση και χωρίς ντροπή. Φαντασιώσεις, φετίχ, πρακτικές που σε μπερδεύουν ή σε αγχώνουν – όλα μπορούν να ειπωθούν σε πλαίσιο εμπιστοσύνης και απορρήτου.

Και κάτι που δεν το περιμένουν πολλοί: μεγάλο μέρος του sex therapy είναι εκπαίδευση. Λάθος πληροφορίες, μύθοι για τη συχνότητα και την “κανονικότητα”, μη ρεαλιστικές προσδοκίες – πολλά προβλήματα ελαφραίνουν μόλις μπουν οι σωστές πληροφορίες στη θέση των λάθος.

Το πιο σημαντικό

Η συνήθεια να αποφεύγουμε το πρόβλημα με την ελπίδα να ξεχαστεί, στο σεξ δεν δουλεύει ποτέ. Όσο περισσότερο το αποφεύγεις, τόσο πιο τρομακτικό γίνεται – και τόσο περισσότερο απομακρύνεσαι από κάτι που θα μπορούσε να είναι πηγή σύνδεσης και ευχαρίστησης.

Το σεξουαλικό πρόβλημα δεν είναι ντροπή. Είναι πρόβλημα – δηλαδή κάτι που θέλει φροντίδα.